Kurban Said'in Ali ve Nino ile Altunsaç romanlarının Bourdieucü bakış açısıyla incelenmesi - Maharramov, Babak (Bartın Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2023)
20. yüzyılın önemli sosyologlarından biri olan Pierre Bourdieu, toplumu detaylı bir şekilde inceleyerek açıklamaya çalışmıştır. İçinde yaşadığı Fransa'nın toplumsal yapısından hareketle kendi kuramını oluşturmuştur. Bourdieu'nün kuramını oluştururken, Karl Marx'ın, Max Weber ve Emile Durkheim'in sosyolojik kuramlarından etkilendiği görülmektedir. Ancak öncüllerinin kuramlarını tamamen kabul etmeyerek, yanlış gördüğü noktaları reddetmiş ve eksik noktaları da gidermiştir. Bu bağlamda daha geniş kavramsal çerçeve ortaya koyarak toplumsal yapıyı alan, habitus, sermaye ve simgesel şiddet kavramları üzerinden çözümlemeye çalışmıştır. Bourdieu'nün ortaya koyduğu bu kavramlar, toplumu bir gerçeklik üzerinden kavrar. Ancak edebiyat sosyolojisi alt disiplini aracılığıyla kurgulanmış toplumsallıklar da sosyolojinin konusu haline gelmiştir. Edebi metinlerdeki toplumsal boyut, sosyologların toplumu çözümleyiş biçiminin bir yansıma alanına dönüşmüştür. Bu bağlamda Kurban Said, 20. yüzyıl Azerbaycan edebiyatının en önemli yazarlarından biridir. O; eserlerinde Azerbaycan'ın sosyal yapısını, ekonomik durumunu ve kültürünü detaylı bir şekilde ele almıştır. Sadece Azerbaycan değil, genel olarak Doğu-Batı çatışması üzerinde de durmuştur Kurban Said; Ali ve Nino, Altunsaç ve Aşktan Bihaber Olan Kişi olmak üzere üç roman yazmıştır. Ancak Aşktan Bihaber Olan Kişi romanı yayımlanmamıştır. Diğer iki romanında ise toplumsal yapı, ekonomik sınıf, Doğu ile Batı arasındaki kültürel çatışmaya geniş bir yer ayırmış ve sıralanan bağlamlarda birbirine zıt karakterler yaratmıştır. Dolayısıyla Ali ve Nino ile Altunsaç romanları Bourdieu'nün alan, habitus, sermaye ve simgesel şiddet kavramları üzerinden çözümlenebilecek zengin bir içeriğe sahiptir. Buradan hareketle çalışmada öncelikle Bourdieu'nün kendisi ve hayatı hakkında bilgi verilecek, ardından alan, habitus, sermaye ve simgesel şiddet kavramları açıklanacaktır. İkinci bölümde Kurban Said'in hayatı ve edebi faaliyetleri üzerinde durulacak, Ali ve Nino ile Altunsaç romanları ele alınacaktır. Son bölümde ise Kurban Said'in bahsi geçen romanları Pierre Bourdieu'nün alan, habitus, sermaye ve simgesel şiddet kavramları üzerinden analiz edilecektir.
An analysis of Kurban Said's novels Ali and Nino and Altunsaç from a Bourdieu perspective
Keywords: Pierre Bourdieu; Kurban Said; Alan; Habitus; Sermaye; Simgesel şiddet; Ali ve Nino; Altunsaç; Field; Capital; Symbolic violence; Ali and Nino