Resimli Öykü Kitaplarının Evrensel Değerler Açısından İncelenmesi

Abstract

Amaç: Bu araştırmanın amacı, Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti tarafından finanse edilen, Millî Eğitim Bakanlığı ile UNICEF’in teknik desteğiyle yürütülen “Erken Çocukluk Eğitiminde Kalite ve Erişimin Arttırılması Projesi” kapsamında okul öncesi eğitimde kullanılmak üzere okul öncesi eğitim kurumlarına dağıtılan 36 resimli öykü kitabında yer alan evrensel değerleri incelemektir. Yöntem: Araştırmada, Millî Eğitim Bakanlığı ile UNICEF iş birliği kapsamında okul öncesi kurumlara dağıtılan 36 resimli öykü kitabı, nitel araştırma desenlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırma bulgularına göre kitaplarda en fazla yer verilen değerler dayanışma/yardımlaşma, sevgi ve çalışkanlık olarak belirlenmiştir. Buna karşın, adalet, eşitlik, barış, insan hakları ve tevazu gibi evrensel nitelikteki bazı değerlere ise oldukça sınırlı biçimde yer verildiği görülmüştür. Ayrıca kitaplarda yayınevi ve yazar adı gibi bibliyografik bilgilerin eksik olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar: Sonuç olarak, resimli öykü kitaplarının evrensel değerleri çocuklara kazandırmada önemli bir araç olduğu; ancak değer çeşitliliğinin yeterince dengeli olmadığı görülmüştür. Araştırma, çocuk kitaplarında değer aktarımının daha kapsayıcı ve dengeli olması gerektiğini vurgulamaktadır.

Aim: This study aims to examine the universal values included in 36 illustrated storybooks distributed to preschool education institutions within the scope of the project "Enhancing the Quality and Access to Early Childhood Education," which is financed by the European Union and the Republic of Türkiye and implemented with the technical support of the Ministry of National Education and UNICEF. Methods: In this research, 36 illustrated storybooks distributed to preschool institutions through a collaboration between the Ministry of National Education and UNICEF were analyzed using the document analysis method, a qualitative research design. Results: According to the study's findings, the most frequently emphasized values in the books are solidarity/helpfulness, love, and diligence. In contrast, specific universal values such as justice, equality, peace, human rights, and humility are represented only to a limited extent. Additionally, it was noted that bibliographic information, including the publisher's name and the author's name, is missing in several books. Conclusion: In conclusion, illustrated storybooks are found to be significant tools for imparting universal values to children; however, the diversity of values presented is not sufficiently balanced. The study highlights the need for a more inclusive and balanced approach to value transmission in children's literature.