Kentsel Tarihi Çevrelerde Sokak Sağlıklaştırma Çalışmaları: Bartın Örneği

Abstract

Tarihi çevreler bulunduğu bölgenin gelenek ve göreneklerini, yaşam tarzını, sosyal yapısını, ekonomik durumunu,kültürünü, teknolojisini, mimarisini, vb. özelliklerini bugüne taşıyan kültürel varlıklardır. Geçmiş ile günümüz arasındaköprü kuran tarihi belge niteliğindedirler. Fakat zaman içinde doğal ya da insan kaynaklı nedenlerden dolayı tahribat,eskime, yıpranma gibi sorunlarla karşı karşıya kalmaktadırlar. Bu nedenle korunmaları, iyileştirilmeleri gerekmektedir.Koruma kapsamında yapıların restorasyonu, restitüsyonu, sıhhileştirilmesi ya da sokak sağlıklaştırma çalışmalarıyapılmaktadır. Günümüzde sadece fiziki mekânı değil sosyo kültürel yapıyı da içine alan bütüncül koruma anlayışı önplana çıkmaktadır. Aynı zamanda tarihi çevreleri koruma ve yaşatma faaliyetleri ile çekim noktaları, cazibe merkezleride oluşturulabilmektedir. Bu bağlamda araştırmanın amacı, Bartın kenti Hükümet Caddesi ve etkileşim içinde olduğutarihi kent merkezinde koruma kullanma dengesi gözeterek, kentsel peyzaj odaklı sokak sağlıklaştırma çalışmalarındauyulması gereken ilkeleri belirlemektir. Araştırma literatür taraması, alan analizleri, verilerin değerlendirilmesi, sonuçve öneriler olmak üzere dört aşamada gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda, alanının Bartın kent kimliğini kısmenyansıttığı, eskime, yıpranma gibi fiziksel sorunlar yaşandığı saptanmıştır. Hükümet Caddesi ve etkileşim alanı özelindekentsel peyzaj odaklı sokak sağlıklaştırma projelerinde planlama, tasarım, uygulama bağlamında ölçütler geliştirilmiştir.Sonuç olarak, tarihi çevreleri koruma ve geliştirmeye yönelik hedefler/politikalar imar planları, koruma amaçlı imarplanları, kalkınma planları, turizm planları ile birlikte düşünülmelidir. Bu kararları benimseyecek politik irade olmalıdır.Ayrıca yerel halkın, yatırımcıların, üniversitenin, kanaat önderlerinin birlikte hareket etmesi ve parasal araçlarınbelirtilmesi önem taşımaktadır.