İran-Irak Savaşı: Türkiye Sınırlarında Terörizme Etkisi

Abstract

1980’de İran- Irak arasında sekiz yıl sürecek ve etkileri 21. yüzyılda devam edecek savaş başlamıştır. Türkiye, sınır komşuları arasındaki savaştan ve sonuçlarından çok yönlü olarak etkilenmiştir. Savaş sürecinde Türkiye’nin doğu ve güney doğu sınırlarında terörizm gelişmiştir. Türkiye’nin bölgesel etkisi terörizm problemi ile çevrelenmiştir. Savaş süreci bu durumun oluşmasına alt yapı sağlamıştır. 1978’de kurulan PKK (Partiyi Kargeranı Kürdistan) terör örgütü Türk Silahlı Kuvvetleri’ni hedef alan saldırılarına 1984’te başlamıştır. Bu süreçte ise PKK, Türkiye’nin komşuları İran-IrakSuriye sınırlarında kurduğu kamplarda ve Lübnan’da gelişme imkanları bulmuş, savaş koşullarının oluşturduğu sıkıntılı süreçte Türkiye sınırlarına sızmayı başarmıştır. İran-Irak Savaşı bittikten sonra ise Türkiye’nin güvenliğine yönelik bu tehdit ortadan kalkmamıştır. Sonucunda Türkiye dahil olmadığı bir savaşın etkilerini sadece siyasi, sosyal, ekonomik yönleriyle değil sınırlarında gelişen terörizm sorunu ile uzun vadeli bir tehdit olarak yaşamıştır. Bu çalışmada İran-Irak Savaşı’nın temel çerçevesi, savaş süresince Türkiye’nin savaşın taraflarına yönelik tutumu ve savaşın Türkiye’nin sınırlarında terörizmin yerleşmesine etkileri değerlendirilmiştir. Çalışmada dönemin Türk Basını, Batılı ülkelerin medya kaynakları ve bazı arşiv kayıtları incelenmiştir; Bununla birlikte dönem siyasetçilerine ait basına yansıyan demeçler, hatırat niteliğindeki eserlerden çalışmanın iddiasını ve içeriğini kuvvetlendirmek için faydalanılmıştır. Buna ek olarak konu kapsamında literatürde bulunan eserler araştırmanın geliştirilmesi için kullanılmıştır.