Okuma ve zihni yönetme

Abstract

Okuma, zihin gelişimine katkı sağlayan etkinliklerin başında gelmektedir. Öğrencilerin başarılı olmaları, okuma ve zihin becerilerini geliştirmelerine bağlı bulunmaktadır. Erken yaşlardan itibaren öğrencilerin okuma becerileri geliştirmek için okuma öğretimine büyük önem verilmektedir. Okuma sürecinde iki tür yöntem kullanılmaktadır. Bunlar tam ve seçmeli okuma olmaktadır. Tam okuma, metindeki bütün kelime ve cümlelerin okunduğu bir yöntemdir. Seçmeli okuma ise metindeki bazı cümle ve yerlerin seçilerek okunduğu bir yöntemdir. Okullarda önce tam okuma öğretilmekte, temel okuma becerileri geliştirildikten sonra seçmeli okumaya başlanmaktadır. Bu süreçte zihin yönetimi becerilerini geliştirme de önemli olmaktadır. Tam okuma yöntem ve teknikleri iyi uygulanmadığı takdirde öğrencinin zihnini yazar ele geçirebilmekte ve yönetmeye başlamaktadır. Böylece yazara bağlı bir zihin yapısı oluşmaktadır. Bu durumu önlemek için öğrencilere zihin yönetimi eğitimi verilmeli, tam okuma teknikleri iyi öğretilmeli, kitap ve yazar seçimine dikkat edilmelidir. Zihin yönetimi, zihinsel işlemleri bilinçli olarak tanıma ve geliştirmeyi içeren bir eğitim yaklaşımıdır. Bu yaklaşımda bireyin çeşitli etkinlikler sırasında uyguladığı zihinsel işlemlerin bilincine varması, geliştirmesi ve yönetmesi amaçlanmaktadır. Bunun için zihni yönetme becerilerini geliştirmeye ağırlık verilmektedir. Zihni yönetme becerileri dikkat, anlama, düşünme, öğrenme ve hayal etme olmak üzere beş temel beceriden oluşmaktadır. Bu beceriler okuma sırasında öğrencilerin bilgiyi alma, anlama, üzerinde düşünme, sorgulama, öğrenme ve yeni bilgiler üretme sürecine doğrudan katkı sağlamaktadır. Zihin yönetimi becerileri sosyal yaşamda da öğrencilerin kişiliklerini geliştirme ve yaşadıkları toplumla sağlıklı ilişkiler kurma açısından önemli yararlar sağlamaktadır. Ayrıca karar verme, seçme, amaçları gerçekleştirme, ihtiyaçları ve hakları savunma açısından zihin yönetimi becerilerini geliştirme zorunlu olmaktadır. Bu nedenle okumada zihin yönetimi becerilerini geliştirmeye önem verilmelidir.