Yükseköğretime bakış 2025 : İzleme ve değerlendirme raporu

Abstract

Eğitim sistemleri, yalnızca mevcut durumu yönetmekle sınırlı olmayan; aynı zamanda geleceği öngörmeyi, toplumsal ihtiyaçları doğru okumayı ve sürdürülebilir politikalar üretmeyi gerekli kılan çok boyutlu yapılardır. Bu sorumluluk, özellikle bireysel kazanımların ötesinde ülkenin ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmasını doğrudan etkileyen yükseköğretim alanında daha da belirgin hâle gelmektedir. Yükseköğretimde yaşanan niceliksel büyümenin niteliksel gelişimle desteklenmediği durumlarda, sistemin kırılganlıkları daha görünür hâle gelmektedir. Türkiye’nin en büyük sivil toplum kuruluşu Eğitim-Bir-Sen olarak sendikal faaliyetlerimizi, yalnızca taleplerin dile getirildiği bir alan olarak değil; veriye dayalı analizlerin üretildiği ve politika geliştirme süreçlerine katkı sunulan bir sorumluluk zemini olarak ele alıyoruz. Bu anlayışın doğal bir sonucu olarak, 2017 yılından itibaren yayımladığımız Yükseköğretime Bakış raporlarıyla Türkiye yükseköğretim sistemini düzenli aralıklarla izlemeyi, değerlendirmeyi ve yapıcı öneriler geliştirmeyi temel bir sendikal görev olarak benimsedik. Bu yıl dokuzuncusu yayımlanan Yükseköğretime Bakış raporu, mevcut durumu ortaya koymanın ötesinde; yükseköğretim sisteminin güçlü yönlerini görünür kılmayı, yapısal sorun alanlarını tespit etmeyi ve çözüm odaklı politika önerileri geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmaların temel hedefi, yalnızca mevcut tabloyu betimlemek değil; yükseköğretim politikalarının daha katılımcı, daha şeffaf ve daha nitelikli bir zeminde şekillenmesine katkı sunmaktır. Yükseköğretim sisteminin izlenmesi ve değerlendirilmesi, kaynakların etkin kullanımı kadar akademik kalite, istihdam uyumu ve toplumsal beklentilerin karşılanması açısından da vazgeçilmez bir gerekliliktir. Elinizdeki rapor, yıllar içinde oluşan kurumsal birikimin ve süreklilik arz eden izleme yaklaşımının yeni bir halkasını oluşturmaktadır. Veri temelli analiz anlayışıyla hazırlanan bu çalışmanın; yükseköğretim camiasına, karar alıcılara, araştırmacılara ve kamuoyuna önemli katkılar sunacağına inanıyorum. Türkiye yükseköğretim sisteminin daha güçlü, daha nitelikli ve daha sürdürülebilir bir yapıya kavuşmasına katkı sağlaması temennisiyle, raporun hazırlanmasında emeği geçen tüm araştırmacılara ve katkı sunan paydaşlara teşekkür ediyorum.