SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ÇOCUK EDEBİYATI FARKINDALIĞI

Abstract

Çocuk edebiyatı, bebeklikten başlayarak ilk gençlik dönemine kadar olan ve bu dönemde çocuğa sunulan tüm edebî ürünleri kapsamaktadır. Bu hususta çocuğun edebiyatla tanışması, okuma sevgi ve ilgisinin temellerinin atılması okula başlama dönemine rastlamaktadır. Çocuğa okuma sevgisi aşılamak, çocukta dil zevki ve bilinci uyandırmak, çocuğun kitaplarla bağ kurmasını sağlamak sınıf öğretmenlerinin temel görevleri arasında sayılmaktadır. Bu bağlamda bir sınıf öğretmeninin çocuk edebiyatına yönelik ilgisinin olması ve bu alanın özellikleri ile ilgili farkındalık düzeyinin gelişmiş olması önem taşımaktadır. Bu araştırmada sınıf öğretmeni adaylarının farkındalık düzeylerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışma, nitel araştırma desenlerinden durum çalışmasına göre desenlenmiştir. Çalışma grubu ölçüt örneklemeye göre oluşturulmuş, sınıf öğretmeni adaylarının çocuk edebiyatı dersini almamış olması ölçüt olarak belirlenmiştir. Veriler görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Çocuk edebiyatı farkındalık düzeylerini ölçmek amacıyla öğretmen adaylarına beş soru hazırlanarak araştırmacı tarafından sorular yöneltilmiştir. Veriler içerik analizi yoluyla analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre çocuk edebiyatı dersini almamış olmalarına rağmen sınıf öğretmeni adaylarının çocuk edebiyatının kapsamı, taşıması gereken özellikler, çocuk edebiyatı yazarında bulunması gereken özellikler, çocuk edebiyatının geliştirdiği alanlar ve çocuk edebiyatı tür ve ürünleri ile ilgili farkındalıklarının olduğu görülmüştür. Bununla birlikte öğretmen adaylarının çocuk edebiyatı ürünleri ile ilgili olarak daha çok hikâye ve masala odaklandıkları, diğer edebî türlere yönelik farkındalıklarının olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca daha çok klasikleşmiş, çeviri eserleri bildikleri, yeni yazar ve ürünlere yönelik farkındalıklarının olmadığı görülmüştür. Son olarak çocuk edebiyatı ürünlerinde görsel ve yazı arasındaki tutarlığa dikkat etme, estetik unsurları barındırma, çocuk edebiyatının “sevdirme”, “eğlendirme” boyutunda öğretmen adaylarının farkındalıklarının olmadığı dikkati çekmektedir.