Dahilde işletme rejimi: İhracat ve ithalat üzerindeki etkisi

Abstract

Dış Ticaret politikaları içerisinde ihracatı teşvik amacıyla farklı uygulamalar söz konusudur. Her ülke iktisat politikalarına uygun olarak ihracatı teşvik amacıyla farklı enstrümanlar uygulamak istese de ülkelerarası ekonomik bütünleşmeler bağımsız bir teşvik politikası uygulanmasını zorlaştırmaktadır. Türkiye’de Gümrük Birliğine geçişle birlikte, mevzuatta farklı kalemler içerisinde gösterilen ve tam olarak hangi mevzuata dahil edildiği net bir biçimde ortaya konulamayan Dahilde İşleme Rejimi uygulamaları, esasen ihracatı teşvik amacıyla uygulanan bir destek biçimidir. Bu rejim, uygulanmakta olan ekonomik model içerisinde ihracatın artırılmasına yönelik bir teşvik tedbiri olarak değerlendirilmekle birlikte, literatürde yerli üretimi olumsuz yönde etkilediği ve ticaret politikası araçlarının etkinliğini zayıflattığı savunulmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, ihracatı artırmada olumlu etkileri yanında, yurt içi üretimi olumsuz etkilediği, ithal ara malı kullanımını teşvik ettiği, ihracatı ithalata bağımlı hale getirdiği, dolayısıyla var olan dış ticaret açığını daha da artırdığı savunulan Dahilde İşleme Rejiminin Türkiye ölçeğinde etkilerini ortaya koyabilmektir