Kur’an-ı Kerim’deki türevsel kelimelerin kullanımı

Abstract

Araştırmada, Kur’ân-ı Kerim’de geçen türevsel kelimelerin incelenmesi hedeflenmiştir. Bu konu, dil kullanımı bilimiyle ilişkili olarak türemiş kelimeler üzerine araştırmaları ilgilendirmektedir. Türemiş isim, bir başka kelimeden yararlanarak edinilen isimdir. Nihayetinde her kelime kendi köküne dayanır ve o kökten türer. Kur’an-ı Kerim’de türemiş isimler oldukça fazladır. Bu konu ile ilgili Sarf ve Nahiv alanındaki araştırma alanları aşağıdaki gibidir: Masdar-ı Aslî, Masdar-ı Mîmî, İsm-i Masdar, İsm-i Merra, İsm-i Heye’, Masdar-ı Sınâ’î, İsm-i Fail, İsm-i Mef’ûl, Sıfat-ı Müşebbehe, İsm-i Tafdîl, Sıyağ-ı Mübâlağa, İsm-i Zaman ve İsm-i Mekân Ve İsm-i Âlet. Araştırma, Masdar, İsm-i Fâil, İsm-i Mef’ûl, Sıyağ-ı Mübalağa kalıpları incelenmek üzere sınırlandırılmıştır. Dil kullanımı kapsamında Kur’an-ı Kerim kaynak olarak kullanılmış olup türemiş isimlerin kullanım farklılıkları, değişikliğe uğraması veya uğramaması, Kur’an-ı Kerim’de yer alan konu ve bağlamların gerektirdiği diğer anlam ve bunlardaki değişiklikler araştırma kapsamındadır. Araştırmada kullanılacak kelimeler, anlam üzerindeki değişmeleri ortaya koymak amacıyla türemiş kelimelerden seçilmiştir. Bu çalışma, türemiş kelimelerin dilde kullanımı üzerindeki niteliğini ortaya koymak amacıyla önem arz etmektedir. Araştırmada Kur’an-ı Kerimin kullanılmasının temel sebebi, bir sûre hatta bir ayette bile dilsel bir tutarlılık olmasıdır. Her ayet birbirini destekler biçimdedir. Kur’ân ayetlerinin yine başka Kur'an ayetleriyle açıklanabilmesi bunun en önemli yönüdür. Çalışmada ayrıca türemiş kelimelerin bağlama ilişkin farklı konumlardaki anlamları da açık bir şekilde ortaya koyulmuştur. Araştırmanın Yöntemi: Araştırmada betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Kur’ân-ı Kerîm metninin anlaşılmasını etkileyen dil öğeleri kapsamında türemiş kelimelerin dildeki kullanımının kökeni, bağlamı, ayetlerin açıklanması Ve, ayetin iniş sebebi şeklinde bir yol izlenmiştir. Araştırma Planı: Araştırma; giriş, önsöz ve dört bölümden oluşur. Ardından araştırmanın sonuçları ve kaynakları sunulmaktadır.