Çocukların Kitaplardaki Doğal Çevre Davranışlarına Yönelik Algıları

Abstract

Nitel araştırma yöntemlerinden durum araştırması ile modellenen bu araştırmanın amacı,resimli öykü kitaplarında yer alan görsellerdeki doğal çevreyle ilgili davranışlara ilişkin okulöncesi dönem çocuklarının algılarının incelenmesidir. Araştırma grubunu, amaçsal örneklemeyöntemlerinden tipik örneklemeyle belirlenen bir bağımsız anaokulundaki beş yaş grubundayer alan on dört çocuk oluşturmaktadır. Araştırmada, doğal çevreyle ilgili dört olumlu ve dörtolumsuz davranışı içeren resimli öykü kitabı görselleri belirlenerek çocuklarla yarıyapılandırılmış görüşmeler yapılmış, çocukların ifadeleri ses kaydına alınmıştır. Analizler,tümevarımsal içerik analiziyle yapılmış ve doğal çevreye ilişkin davranışlarla ilgili çocuklarınalgıları kodlanmıştır. Bu araştırma kapsamında gerekli geçerlik ve güvenirlik çalışmalarıyapılmış; çocukların çoğunluğunun doğal çevreye yönelik olumlu davranış içeren görsellerdekibu davranışları fark ederek uygun şekilde betimledikleri ve davranışların gerçekleşmenedenlerini olumlu gerekçelerle açıkladıkları bulunmuştur. Çocukların doğal çevreye yönelikolumsuz davranışları içeren bazı görsellerdeki davranışları fark edemeyerekbetimleyemedikleri ve davranışların gerçekleşme nedenlerini olumlu gerekçelerle açıkladıklarıbelirlenmiştir. Araştırma sonuçları ışığında, çocukların sıklıkla kullandıkları resimli öykükitaplarının çocukların davranışlarını etkiledikleri göz önünde bulundurularak yetişkinlerinuygun kitapları seçme konusunda dikkatli olmalarına yönelik öneriler verilmiştir.