Marx, Durkheim ve Weber üzerinden klasik dönem sosyolojisinde modern devlet ve modern ordular

Abstract

Batı-dışı ile 15. yüzyıldan itibaren kurulan ve yüzyıllara yayılan ekonomi merkezli yeni ilişkiler, modern dünyanın ortaya çıkışını ve gelişmesini imlemektedir. Batı’da, 17. yüzyılda modern devletin ve 19. yüzyılda modern orduların vücuda gelmesi, aynı dünya içerisinde yaşanan ekonomik ve siyasi dönüşümler olarak değerlendirilmelidir. Ancak yüzyıllara yayılan değişimi iki alanla sınırlandırmak mümkün değildir. Nitekim 19. yüzyılda sosyoloji disiplininin modern toplumların yaşadığı problemlere çözüm üretmek amacıyla ortaya çıkması, bunun göstergesidir. Makalemizin amacı, Klasik Dönemi içerisinde modern toplumsal süreçleri kontrol altına almak amacıyla yürüttüğü anlama ve açıklama çalışmalarında sosyolojinin, modern devlet ve modern ordulara ne kadar yer verdiğini ve iki konuyu nasıl ele aldığını Karl Marx, Emile Durkheim ve Max Weber’in düşünceleri üzerinden ortaya koymaktır. Bunun, modern siyaset aygıtının olgunlaştığı ve modern şiddet aracının inşa edildiği dönemle eş zamanlı olarak ortaya çıkan sosyoloji disiplininin ilgili konulardaki dönem vizyonunu anlaşılır kılacağı düşünülmektedir.New economic-oriented relationships with non-Western world which was established in the 15thcentury and lasted for centuries onward mark the emergence and development of a modern world. The emergence of modern state and modern military in West in the 17thand 19thcenturies respectively should be considered to be economic and political transformations taking place in the same world. However, it is not possible to limit the transformations which embraced many centuries to two areas. That the field sociology came into existence in the 19thcentury with an aim of creating solutions to the problems modern societies had supports this argument. The aim of this article is to analyze to what extent classical sociology refers to modern state and modern military in understanding and explaining modern social processes, and how it approaches to these two issues by referring to what Karl Marx, Emile Durkheim, and Max Weber suggested relating to these matters. It is considered that this analysis will lead to clearer understanding of the point of view of the field sociology which emerged at a time when the instrument of modern politics was developed and the modern instrument of violence was invented.