5. Sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında Yer Alan Kazanımların Güncelleştirilmiş Bloom Taksonomisine Göre İncelenmesi

Abstract

Bilişsel öğrenme alanına ilişkin Bloom'un ortaya koyduğu taksonomi, öğrenme-öğretme süreçlerindesistematik sınıflandırmayı ortaya koyan bir kuram olarak uzun süredir yaygın olarak kullanılmaktadır.Günümüzde öğrencinin öğrenme sürecinde aktif katılımını sağlayan, kendi öğrenmesinden sorumlu olduğuve bilginin keşfedilip yapılandırıldığı bir süreç olan öğrenci merkezli eğitim anlayışının ön plana çıktığıgörülmektedir. Bu sebeple günümüzde Bloom’un bilişsel alan sınıflamasının uygulanmasına yönelik çeşitlieleştiriler yapılarak birtakım yeniliklerin yapılması gerektiği düşülmüştür. Bloom taksonomisinde bilişselsüreçlerin basitten karmaşığa tek boyutta sıralanmasının önemli bir eksiklik olduğu ifade edilerekdeğerlendirme basamağının sentez basamağından daha karmaşık olmadığı ve sentez basamağınındeğerlendirme basamağını da kapsadığı belirtilmiştir. Yapılan bu değişiklikler sonrasında orijinal taksonomi“Bilgi Boyutu” ve “Bilişsel Süreç Boyutları” olmak üzere iki farklı boyutta ele alınmıştır. Böylece, ikiboyutlu revize edilmiş taksonomi, bilişsel öğrenmeleri sadece bilgi açısından değil aynı zamanda süreçaçısından da değerlendirmeye imkân tanıdığı görülmektedir. Bu çalışma ile 2017-2018 eğitim-öğretimyılında uygulamaya konulan 5. Sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı’nda yer alan kazanımların,güncelleştirilmiş Bloom taksonomisinin bilgi birikimi ve bilişsel süreç boyutlarının hangi basamağında yeraldığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada veriler, nitel araştırma modellerinden biri olan dokümanincelemesi yoluyla analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda 5. Sınıf Sosyal Bilgiler Dersi ÖğretimProgramı’ndaki kazanımların; bilgi birikimi boyutu içinde “üsbilişsel bilgi” boyutunda yer aldığı, bilişselsüreç boyutu içinde ise “anlama” basamağında (11 kazanım %36.63) yoğunlaştığı görülmektedir