Türkiye İçin Küresel Arazi Kullanımı/Örtüsü Haritalarının Doğruluğunun Değerlendirilmesi: ESA World Cover ve ESRI Land Cover Karşılaştırması

Abstract

Arazi kullanımı ve arazi örtüsü (LULC) sınıflandırması, çevresel değişimlerin izlenmesi, ekosistem dinamiklerinin anlaşılması ve sürdürülebilir arazi yönetiminin desteklenmesi açısından kritik bir rol oynamaktadır. Uzaktan algılama teknolojilerindeki ilerlemelerle birlikte, küresel LULC veri setleri geniş ölçekli çevresel değerlendirmeler için temel bir araç haline gelmiştir. Bu çalışmada, 2021 yılı için ESA WorldCover ve ESRI Land Cover veri setlerinin Türkiye’de sekiz farklı coğrafi havzadaki örneklem alanlar üzerinde doğruluk değerlendirmesi gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında, Sentinel-1/2 verilerine dayalı olarak üretilen ESA WorldCover 2021 ve yalnızca Sentinel-2 optik verilerini kullanan ESRI Land Cover 2021 veri setleri karşılaştırılmıştır. Değerlendirme metrikleri olarak genel doğruluk (OA), Kappa katsayısı, üretici doğruluğu (ÜD) ve kullanıcı doğruluğu (KD) hesaplanmıştır. Sonuçlar, ESA WorldCover 2021’in tüm havzalarda ESRI Land Cover 2021’e kıyasla daha yüksek doğruluk sunduğunu ortaya koymuştur. En yüksek genel doğruluk ESA WorldCover için %93,00 ile Güney Doğu Anadolu bölgesinde yer alan H7 havzasında, ESRI Land Cover için ise %87,74 ile Doğu Anadolu bölgesinde yer alan H8 havzasında elde edilmiştir. ESA veri seti, radar ve optik verileri entegre etmesi sayesinde su yüzeyleri, ağaç örtüsü ve tarım alanlarının sınıflandırma başarısı daha yüksek hesaplanmıştır. Öte yandan, ESRI Land Cover’ın yalnızca optik verilere dayalı olması, bulut örtüsüne duyarlılığı artırmış ve özellikle heterojen arazi yapısına sahip bölgelerde hata oranlarını yükseltmiştir. Bu çalışma, küresel LULC veri setlerinin doğruluklarının bölgesel ölçekte karşılaştırılması açısından önemli bir katkı sunmaktadır. Elde edilen bulgular, karar vericilerin bu veri setlerini referans alarak arazi yönetimi, çevresel değişim izleme, doğal kaynakların korunması ve sürdürülebilir kalkınma politikalarının oluşturulması gibi süreçlerde daha bilinçli ve güvenilir kararlar almasına olanak sağlayacaktır.