Konya Kapalı Havzası Uzun Dönem Bitki Örtüsü İndeksi Verilerinin İzlenmesi ve Eğilim Analizi

Abstract

Bu makale, Konya Kapalı Havzası (KKH) arazi örtü/kullanım sınıfları belirlenmesi, vejetasyon bazlı arazi izleme ve değerlendirme çalışmalarını kapsamaktadır. Bitki örtüsünün biyosfer için çok önemli bir işlevi olduğu, varlığı noktasında izlenmesi gerekli bir kriter olduğu bilinmektedir. Çalışmada, yöntem olarak ilk kez Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından kullanılan çok amaçlı arazi izleme ve değerlendirme programı olan Collect Earth (CE) yöntemi kullanılmıştır. Uzaktan algılama ve Coğrafi bilgi sistemleri entegre sistem üzerine kurulu CE, Google Earth aracılığı ile veri toplamayı sağlayan bir araçtır. Kullanıcılar Google Earth, Bing Maps ve Google Earth Engine ile birlikte yüksek çözünürlüklü uydu görüntü verilerini farklı amaçlara yönelik (arazi kullanımı, arazi kullanım değişimi, tarımsal arazilerin izlenmesi, arazi bozulumu ve iyileşmesi vb.) analiz için kullanabilirler. Bu çalışmada, KKH'nın normalleştirilmiş fark bitki indeksi NDVI değerleri kullanılarak 2000-2018 yılları arasındaki arazi bozulumu/çölleşme ve iyileşme/yeşillenme eğilim analizleri gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda, havza alanında 2000-2018 yılları arasında toplam 88916 ha alanda iyileşme, 10570 hektar alanda arazi bozulumu tespit edilmiştir. İyileşmiş alanlarının %85'i tarım alanları içerisinde olduğu tespit edilmiştir. İyileşme alanlarının en çok 2009-2011 yılları arasında gerçekleştiği de belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar havzanın arazi örtü/kullanım sınıfları nezdinde tartışılmıştır. CE’nin kullanıcı dostu olması, sorunsuz öğrenme eğrisi, hızlı, doğru ve uygun maliyetli değerlendirmeler yapması ve belirli veri toplama ihtiyaçları ve metodolojileri için oldukça özelleştirilebilir olması nedeniyle etkili bir yöntem olduğu da vurgulanmıştır.