Öğretmenlerin Yapay Zekâ Okuryazarlığı ve Bilişim Teknolojileri Etik Kullanım Durumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin yapay zekâ okuryazarlığı (YZO) ile bilişim teknolojilerinin etik kullanım düzeyleri (BTEKD) arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma kapsamında öğretmenlerin YZO ve BTEKD düzeyleri belirlenmiş; bu düzeylerin demografik değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediği ve aralarındaki ilişki ortaya konmuştur. Ayrıca öğretmenlerin yapay zekâ kullanımında dikkat ettikleri etik davranışlar ile bilişim teknolojilerinin etik dışı kullanımında alınması gereken tedbirlere ilişkin görüşleri de değerlendirilmiştir. Nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilen çalışmanın verileri, Zonguldak ilinde görev yapan 258 öğretmenden elde edilmiştir. Bulgulara göre öğretmenlerin YZO düzeyleri yüksek, BTEKD düzeyleri ise orta seviyededir. YZO düzeyleri branş ve yapay zekâ kullanım durumu değişkenlerine göre; BTEKD düzeyleri ise cinsiyet, yaş, görev yapılan okul türü ve branş değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermektedir. YZO ile BTEKD arasında pozitif ve orta düzeye yakın bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Etik davranışlara ilişkin olarak öğretmenler en çok \"kişisel verilere uygunluk ve insan haklarına saygı\" konularına dikkat ettiklerini belirtmişlerdir. Etik dışı kullanıma karşı alınması gereken tedbirler konusunda ise en sık belirtilen görüş “fikrim yok” olmuştur.