Mühendislik Öğrencilerinin Mühendislik Algıları ile Mesleğe Yönelik Tutumlarının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Örneği

Abstract

Bu çalışmanın amacı, bir devlet üniversitesindeki mühendislik öğrencilerinin mühendislik kavramına ilişkin algılarını ve mesleğe yönelik tutumlarını çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırmada nicel yaklaşıma dayalı betimsel tarama deseni, nitel yöntemlerden ise fenomenolojik desen kullanılmıştır. Çalışma, Türkiye’deki bir devlet üniversitesinde mühendislik programlarına kayıtlı toplam 674 öğrenci ile yürütülmüştür. Öğrencilerin mesleğe yönelik tutumlarını ölçmek amacıyla Özyurt ve Özyurt (2016) tarafından geliştirilen ölçek kullanılmıştır. Öğrencilerin mühendislik kavramına ilişkin algılarını belirlemek için ise açık uçlu bir soru yöneltilmiştir. Nicel verilerin analizinde SPSS 24 paket programı kullanılarak Mann–Whitney U testi ve Kruskal–Wallis testi uygulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, öğrencilerin mesleğe yönelik tutumlarının program türü ve duygusal değişkenler açısından farklılaştığı, ancak cinsiyet, sınıf düzeyi ve aile sosyoekonomik durumu açısından anlamlı bir fark göstermediği belirlenmiştir. Ayrıca, Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarına göre yapılan karşılaştırmada, bölümlerin üniversite giriş sıralamaları (UER) ile öğrencilerin mesleki tutum puanları arasında doğrusal bir ilişki bulunmamıştır. Nitel verilerin analizinde içerik analizi yöntemi uygulanmış ve elde edilen kodlara ilişkin kelime bulutları oluşturulmuştur. Sonuç olarak, mühendislik programlarındaki öğrencilerin büyük çoğunluğunun “mühendislik” kavramına ilişkin olumlu metaforlar ürettikleri, bu kavramı yaşam, köprü veya ağaç gibi kavramlarla benzeştirdikleri gözlemlenmiştir.