Kırşehir Kılıçözü çayı örneğinde kentsel akarsu peyzajı değerlendirmesi üzerine bir araştırma

Abstract

Akarsular, kıyı kullanımı ve sağladıkları olanaklar yönünden peyzajda önemli bir işleve sahiptirler. Bu bağlamda kentsel nitelikte akarsu peyzajları halkın rekreasyonel ihtiyaçlarının karşılanmasında potansiyel alanlar olarak değerlendirilmektedir. Bu tezde Kırşehir kent merkezinden geçen Kılıçözü Çayı koridorundaki Kent Park araştırma alanı olarak seçilmiştir. Tezin ana amacı kentsel alanlarda akarsu kıyısı rekreasyonel peyzaj tasarım başarısının ölçülmesinde kullanılabilecek yapısal ölçütlerin belirlenmesi ve Kılıçözü Çayı Kent Park'ı özelinde değerlendirilmesidir. Tez çalışması kapsamında, öncelikle literatür taraması yapılarak konu ile ilgili çalışmalar, dünyadan ve Türkiye'den kentsel akarsu peyzajı örnekleri incelenmiştir. Elde edilen veriler ve Kılıçözü Çayı Kent Park'ında yapılan gözlemler doğrultusunda yapısal başarım ölçütleri belirlenmiştir. Yapısal başarım ölçütü olarak dört parametre (bağlantılık, imaj unsurları, su ile etkileşim, yeşil alan varlığı) seçilmiş ve her bir parametre için ayrı puanlama yapılarak değerlendirilmiştir. Kılıçözü Çay Kent Park'ı yapısal başarım ölçütü açısından değerlendirildiğinde orta kalite standardında olduğu saptanmıştır. Sonuçta, Kılıçözü Çayı Kent Park'ının yapısal iyileştirilmesine ve geliştirilmesine yönelik stratejiler geliştirilmiştir. Ayrıca, Kılıçözü Çayı Kent Park'ın devamı olacak nitelikte, halkın rekreasyonel ihtiyaçlarını karşılamak üzere tasarım projeleri üretilip kente ve kullanıcılara kazandırılması gerekliliği vurgulanmıştır.

Rivers play an important role in landscape with regard to waterfront use and the options they provide. In this regard, urban river landscapes are evaluated as potential areas for meeting the recreational needs of the public. In this thesis, Kent Park along the Kılıçözü Stream corridor passing through the Kırşehir city center has been selected as the study area. The main purpose of the thesis was to determine the structural criteria that can be used for measuring the performance of the riverfront recreational landscape desing and carry out related evaluations for the Kılıçözü Stream Kent Park. First, literature review was carried out within the scope of the thesis during which river landscape examples in the world and in Turkey were examined. Structural performance criteria were determined in accordance with the acquired data and observations at the Kılıçözü Stream Kent Park. Four parameters (connectivity, image elements, interaction with water, and presence of green areas) were selected as structural performance criteria after which scorings were made for each parameter. It was observed when the Kılıçözü Stream City Park was evaluated with regard to structural performance criteria that it is of moderate quality standard. As a result, strategies were developed for structural improvements and advancements related with Kılıçözü Stream City Park. Moreover, the necessity was emphasized for the development of design projects for the city and the users in order to meet the recreational needs of the public as a continuation of Kılıçözü Stream City Park.