Hemşirelik Öğrencilerinin İklim Değişikliğine İlişkin Bilgi, Farkındalık ve Eko-Anksiyete Düzeylerinin İncelenmesi

Abstract

Amaç: Bu araştırma, hemşirelik öğrencilerinin iklim değişikliği ile ilgili bilgi düzeyleri, farkındalıkları ve eko-anksiyete düzeylerini ve bu değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Yöntem: Tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı tipte planlanan araştırmanın örneklemini, 2024–2025 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde Bartın Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümünde öğrenim gören öğrenciler oluşturmuştur. Veriler; Tanıtıcı Bilgi Formu, İklim Değişikliği Bilgi Testi, İklim Değişikliği Farkındalık Ölçeği ve Eko-Anksiyete Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırma için Bartın Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulu’ndan etik onay alınmıştır (Tarih: 08.01.2025, No: 2024-SBB-1053). Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), LSD post hoc testi ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Öğrencilerin iklim değişikliği konusunda bilgi düzeylerinin orta (X? = 5,32), farkındalık düzeylerinin yüksek (X? = 197,81) ve eko-anksiyete düzeylerinin orta düzeyde (X? = 17,79) olduğu belirlenmiştir. Bilgi düzeyi ile farkındalık düzeyi arasında (r = 0,339; p <0,001), farkındalık düzeyi ile eko-anksiyete düzeyi arasında ise zayıf düzeyde pozitif ilişki bulunmuştur (r = 0,113; p <0,05). Eko-anksiyete puanları, anne (p = 0,003) ve baba (p = 0,012) eğitim düzeyi yüksek olan öğrencilerde anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Birinci sınıf öğrencilerinin bilgi düzeyi puanları en yüksek düzeydedir (p = 0,004). İklim değişikliği ile ilgili eğitim alan öğrencilerin farkındalık düzeyleri ise anlamlı düzeyde daha yüksek saptanmıştır (p = 0,010). Sonuç: Bu araştırma, hemşirelik öğrencilerinin iklim değişikliğiyle ilgili bilgi, farkındalık ve eko-anksiyete düzeylerinin çeşitli sosyodemografik özelliklere göre farklılaştığını ortaya koymuştur. Elde edilen bulgular, hemşirelik eğitim programlarında çevresel sağlık, iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik konularına daha fazla yer verilmesinin gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, hemşirelerin çevreye duyarlı, toplumu bilinçlendirme rolünü üstlenebilecek bilgi ve becerilere sahip olmaları, iklim değişikliğine bağlı sağlık sorunlarının önlenmesi açısından önemlidir.