Kimya motivasyon ölçeği-II'nin Türkçe'ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Glynn, Brickman, Armstrong and Taasoobshirazi (2011), tarafından geliştirilen “Kimya Motivasyon Ölçeği-II (Chemistry Motivational Questionaire-II, CMQ-II)”nin Türkçe’ye uyarlanarak geçerlik ve güvenirlik çalışmasını yapmaktır. Ölçek 5 faktörlü (iç motivasyon, kendini tanıma, öz-yeterlik, kariyer motivasyonu ve not motivasyonu) yapıda toplam 25 maddeden oluşmaktadır. İlk olarak ölçeğin geliştiricilerinden izin alınmıştır. Daha sonra, ölçek maddeleri Türkçe’ye tercüme edilmiştir. Bir sonraki aşamada İngilizce ve Türkçe dil uzmanlarının görüşlerine başvurularak ölçeğin tercüme geçerliği incelenmiştir. Türkçe formun son haline karar verildikten sonra, bir İngiliz dili uzmanı ölçeğin Türkçe maddelerinin İngilizce geri çevirisini yapmıştır. Bu aşamalardan elde edilen sonuçlar, ölçek maddelerinin Türkçe tercümesinin İngilizce orijinal maddelerle yüksek oranda örtüştüğünü göstermiştir. Böylece ölçeğin tercüme ve dil geçerliği tamamlanmıştır. Ölçeğin Türkçe formu Bartın ve Atatürk Üniversitelerinin Eğitim Fakültelerinde öğrenim gören 266 öğrenciye uygulanmıştır. Ayrıca lise öğrencileri için de Gölköy Anadolu İmam Hatip Lisesi ve Gölköy Anadolu Öğretmen Lisesinde öğrenim gören toplam 306 öğrenciye uygulanmıştır. Madde toplam test korelasyonları hesaplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ile incelenmiştir. Faktör analizi sonucunda ölçeğin ilişkisiz faktörlere ayrılması nedeniyle varimax dik döndürme tekniği kullanılmıştır. Analiz sonucunda adapte edilen ölçek üniversite öğrencileri için beş faktörlü ve 20 madde olarak bulunmuştur. Lise öğrencileri için ise beş faktörlü 19 madde olarak bulunmuştur. Ölçeğin üniversite öğrencileri için hesaplanan güvenirlik iç tutarlılık katsayısı (CronbachAlpha) toplam ölçek için .894, lise öğrencileri için ise .840 olarak hesaplanmıştır.

The purpose of this study is to adapt “Chemistry Motivational QuestionnaireII- CMQ-II”, developed by Glynn, Brickman, Armstrong and Taasoobshirazi (2011), into Turkish and investigate validity and reliability of the Turkish version of the scale. The original version of the scale was composed of 25 items gathered under five factors (intrinsic motivation, self-determination, self-efficacy, career motivation and grade motivation). Firstly permission from the developers of the scale was sought. Thereafter, the items of the scale were translated into Turkish by researcher. The translation validity of the scale was examined by referring to the views of English and Turkish language experts. Once the final form of the scale had been derived, an English language expert translated the items of the scale from Turkish to English. The results obtained from this translation indicated that the Turkish scale closely approximated the original English scale. Turkish version of the scale was administered to total of 306 high school students from Anatolian Teacher High School and Anatolian Imam and Preacher High School and 266 university students from Education Faculties of Bartin and Ataturk Universities. The item-total correlations were calculated, and items which had negative or low correlation with the total scale score were excluded from the scale. The construct validity of the scale was examined by exploratory and confirmatory factor analysis. Varimax rotation technique was used due to the separation into irrelevant factors. Finally the scale was constructed from 20 items gathered under five factors to university students and 19 items gathered under five factors to high school students. The reliability coefficient (CronbachAlpha) for the whole scale was calculated as .894 for university students and as .840 for high school students