Üniversite öğrencilerinin çevrimiçi akademik yardım arama davranışlarının incelenmesi

Abstract

Eğitim ve öğretim kurumları gibi öğrenme ortamlarında öğrenciler, karşılaştıkları sorunların çözümlerine ilişkin en yakınlarında bulunan öğretmenlerinden, uzman olarak gördükleri kişilerden ya da akranlarından yardım talebinde bulunmaktadırlar. Zimmerman’a göre yardım arama davranışı, öz-düzenlemeli öğrenme stratejilerinden biri olup, öğrenciler öğrenme sürecinde herhangi bir zorlukla karşılaştıklarında kendilerinden daha bilgili kişilerden sorular sorarak yardım almaya çalışmaktadırlar. Yapılan araştırmalar, öğrencilerin yardım arama davranışlarında bulunmasının onların öz düzenleme becerilerini, motivasyonlarını, öğrenme süreç ve sonuçlarını geliştirdiğini göstermektedir. Ancak yardım istemekten kaygı duyma, utanma, çekinme gibi duygular öğrencilerin sınıfta yardım talebinde bulunmalarına engel oluşturabilmektedir. Okul dışı ortamda ise yardım istenebilecek kişilere ulaşmanın zor olması yardım arama sürecinin önünde bir engel olarak görülebilmektedir. Ancak Web 2.0 teknolojileri temelinde geliştirilen ve kullanıcılar arasındaki etkileşimi arttıran araçlar yardım arama süreçlerinde öğrencilere yeni olanaklar sağlamaktadır. İnternet tabanlı öğrenme ortamlarının sahip olduğu yapı ve işleyiş farklılığından dolayı öğrencilerin bu ortamlardaki yardım arama davranışları da okul ortamına göre farklılaşabilmektedir. İnternet ortamında öğrencilerin yararlanabileceği çok sayıda farklı bilgi kaynağının oluşu, bu kaynaklara istenilen zaman ve mekândan erişilebilmesi bu farklılaşmanın temelindeki başlıca nedenlerdir. Her ne kadar öğrenciler okul ortamında kaygı duyma, utanma, çekinme gibi duygulardan dolayı yardım talebinde bulunmakta bir takım sorunlar yaşasalar da, internet tabanlı eş zamanlı iletişim yoluyla talep edilen yardım arama süreçlerinde de benzer durumlarla karşılaşılabilmektedir. Bu durumdaki öğrenciler ise eş zamansız erişebilecekleri bilgi kaynaklarına / yollarına başvurmayı tercih edebilmektedir. İnternet ortamında öğrencilerin eş zamanlı ve eş zamansız yardım talebinde bulunabilecekleri çok sayıda bilgi kaynağı olsa da bu bilgi kaynaklarının ne kadar güvenilir ve geçerli bilgiler içerdiğine ilişkin bir takım kaygılar duyulmaktadır. Bu nedenle öğrencilerin internet ortamında yardım talebinde bulundukları bilgi kaynaklarının belirlenmesi ve öğrencilerin doğru bilgi kaynaklarına yönlendirilmelerinin sağlanması önemlidir. Bu çalışmanın amacı çevrimiçi olarak yürütülmüş olan bir derste öğrencilerin akademik yardım arama davranışlarını ortaya koymaktır. Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından geliştirilen bir anket ile toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler doğrultusunda öğrencilerin çevrimiçi yardım arama davranışları, yardım talebinde bulundukları bilgi kaynakları ve bu kaynakları neden tercih ettikleri ortaya konulmuştur. Elde edilen bulgular doğrultusunda öğrencilerin çevrimiçi akademik yardım arama davranışları değerlendirilerek, bunun nasıl geliştirilebileceği ile ilgili tartışma gerçekleştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çevrimiçi akademik yardım arama, üniversite öğrencileri