BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR ÖĞRETMENLERİNİN PSİKOLOJİK ŞİDDETE MARUZ KALMA DÜZEYLERİNİN MOTİVASYON DÜZEYLERİ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ

Abstract

İnsanlığın geleceğine yön veren eğitim alanında en yüksekverimliliğe ulaşmanın yolu çalışanların yüksek motivasyon düzeyineulaşması gerektiği düşünülmektedir. Eğitim örgütlerinde, mobbinginyaşanması veya yaşanma ihtimali hepimizin geleceği adına büyük birsorundur ve eğitim örgütlerinde mobbing konusunun araştırılmasıgerekli kılmıştır. Bu çalışmada, Kayseri ilindeki resmi ortaokul veliselerde görev yapan beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin psikolojikşiddete maruz kalma düzeylerinin motivasyon düzeyleri üzerineetkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu,gönüllü katılım koşuluyla rassal örnekleme yöntemi kullanılarak seçilentoplam 170 (67 Kadın ve 113 Erkek) katılımcıdan oluşmuştur. Veritoplama araçları olarak kişisel bilgi formu, Yatçı Ehi (2011) tarafındangeliştirilmiş olan “Psikolojik Şiddet (Mobbing) Ölçeği” ve Aksoy (2006)tarafından geliştirilmiş olan “Motivasyon Düzeyi Belirleme Ölçeği”kullanılmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır.Katılımcıların psikolojik şiddet ve motivasyon düzeyleri puanortalamalarının; yaş ve eğitim kademesi değişkenlerine göre istatistikselolarak anlamlı farklılıkların olup olmadığının belirlenmesi amacıyladeğişkenlere göre sırasıyla ANOVA’dan ve T-Testi’nden ayrıcakatılımcıların psikolojik şiddete maruz kalma düzeylerinin motivasyondüzeyleri üzerine etkilerinin incelenmesi için ise Çoklu DoğrusalRegresyon Analizi’nden yararlanılmıştır. Araştırmaya ilişkin bulgularınyorumlanmasında anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir. Eldeedilen bulgular incelendiğinde; eğitim kademesi değişkenine görePsikolojik Şiddet Ölçeği’nin mesleğe yönelik mobbing ve şahsa yönelik mobbing alt boyutlarında ve psikolojik şiddet toplam ölçek boyutundaistatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Yaş değişkeninegöre katılımcıların motivasyon ölçeği puan ortalamaları arasındaistatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Araştırma bulgularınagöre eğitim kademesi ve yaş değişkenleri göz önüne alındığında diğerölçekboyutlarındaistatistikselolarakanlamlıfarklılıklaraulaşılmamıştır. Katılımcıların psikolojik şiddete maruz kalmadüzeylerinin motivasyon düzeyleri üzerine etkileri incelendiğindekatılımcıların mesleğe, şahsa ve sosyal yaşama yönelik mobbingdüzeylerinin model bazında motivasyon düzeyleri üzerinde istatistikselolarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Araştırmabulguları; yerli ve yabancı literatüre ait bilgiler ışığında karşılaştırmalıolarak tartışılmıştır. Sonuç olarak; katılımcıların psikolojik şiddetemaruz kalma düzeylerinin motivasyon düzeyleri üzerinde olumsuz biretkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların öğretmenlikmesleğineilişkinmotivasyonlarınınartırılmasıveartanmotivasyonlarının muhtemel sonucu olarak yüksek performanssergileyebilmeleri için psikolojik şiddete maruz kalmalarına yol açanetkenlerin ortadan kaldırılması gerekmektedir.