Sürdürülebilir kentleşme bağlamında eko-kent önerisi: Kayseri Gesi örneği

Abstract

Sürdürülebilir kentleşme, sağlıklı ve yaşanılabilir bir kentin planlanmasındaki en önemli yaklaşımdır. Kentlerin sürdürülebilirliğinin sağlanabilmesi için farklı kent modelleri geliştirilmiştir. Bunların başında, kompakt kentler, yavaş kentler, öğrenen kentler, yürüyen kentler, ekolojik köyler ve eko-kentler gelmektedir. Bu çalışmada sürdürülebilir kent modellerinden eko-kent modeli çalışma alanı örneğinde incelenmiştir. Çalışma alanı olarak seçilen Gesi Mahalleleri, Kayseri İl'ine bağlı, Gesi Bağları ile dikkat çeken doğal ve kültürel peyzaj özellikleri açısından önemli bir yerleşim alanıdır. Çalışmada öncelikle Gesi'ye ilişkin doğal ve kültürel peyzaj özellikleri Netcad teknolojisinden yararlanarak 1/25.000 ölçekte tanımlanmıştır. Gesi'nin eko-kent potansiyelinin saptanmasına yönelik Avrupa Birliği sürdürülebilirlik göstergelerine göre değerlendirilmeler yapılmıştır. Çalışma alanının sorun ve olanakları belirlenmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda arazi çalışmaları, yerinde yapılan detaylı gözlem ile mahalle ölçeğinde yapılan incelemeler sonucunda Gesi'nin eko-kent olma potansiyeli değerlendirilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda Gesi'nin eko-kent olma potansiyeline sahip olduğu saptanmıştır. Gesi'ye yönelik oluşturulacak ekolojik peyzaj planına ilişkin plan kararları, hedefleri ve stratejileri ortaya konulmuştur. Sonuç olarak Gesi'nin sürdürülebilir kentleşmesine yönelik Ekolojik Peyzaj Plan (1/25.000) önerisi geliştirilmiştir. Planda; Peyzaj karakter fonksiyonu yönünden mutlak korunması gereken alanlar, peyzaj karakter fonksiyonu yönünden kontrollü kullanıma uygun alanlar ve peyzaj karakter fonksiyonu yönünden kullanıma uygun alanlar olmak üzere üç ana başlık yer almaktadır.

Sustainable urbanization is the most important approach as for the planning of a healthy and livable city. Different city models are developed in order to make cities sustainable. Compact cities, slow cities, learning cities, walking cities, ecologic villages and eco-cities are the leading ones. In this research one of the city models, which is eco-city, is investigated. Gesi which is chosen as a study area and is a part of Kayseri (city) is an important settlement area in terms of natural and cultural landscape properties such as Gesi Bağları (Gesi Orchards). In this study Gesi's natural and cultural landscape properties are described in 1/25000 scale by using netcad technology firstly. Evaluations are made according to European Union sustainability indicators in order to detect Gesi's eco-city potential. Problems and facilities of the study area are determined. Gesi's eco-city potantial is determined according to the data which is obtained by detailed observation in the study area, and by researches at the scale of street. As a result, Gesi "has a potential to be an eco-city". Possible plan decisions, purposes and strategies regarding Ecological Landscape Planning of Gesi are established. As a result Gesi's Ecologic Landscape Plan proposal (1/25000) for sustainable urbanization is developed. There are three subtitles in this plan; areas which have to be protected according to landscape character function, areas which are suitable for controlled usage according to landscape character function and areas which are suitable for usage according to landscape character function.