GERHARD KESSLER’İN TÜRKİYE’DEKİ KENT SOSYOLOJİSİ ÇALIŞMALARINA KATKILARI

Abstract

Gerhard Kessler, Hitler liderliğindeki Nasyonal Sosyalist Parti’nin iktidara gelmesindensonra Almanya’da yaşam ve çalışma koşullarının zorlaşması ile Türkiye’ye göç eden biliminsanlarından biridir. O, göç etmeden önce sosyal politikacı kimliği ile Almanya’dasanayileşmenin yarattığı ekonomik-sosyal sorunları ortaya koyma ve sınıflar arası dengeyigözeten çözümler üretme gayretinde olmuştur. Çalışmalarına Türkiye’de de devam edenKessler; sendikacılık, kooperatifçilik, sigortacılık gibi konulardaki birikimini ‘içeriye’aktarmıştır. Türkiye’de bulunduğu 1933-1951 arasında üzerinde durduğu konulardan biride kent olmuştur. O, kent planlama ve uygulama çalışmalarına ‘henüz’ yeteri kadareğilmeyen Türkiye’ye rehberlik etmiştir. Kenti genel olarak konut sorunu etrafında ele alanKessler, 18 yıl boyunca yaşadığı İstanbul’un 1930 ve 1940’lardaki durumuna da konutsorunu merkezli eğilmiş ve yerel yöneticiler başta olmak üzere kamuoyuna ‘kentselfarkındalık’ kazandırmak istemiştir. Bu çerçevede İstanbul’un semtlerine dair gözlemlerinidile getirerek bir yol haritası çizilmesi gerektiğini savunmuştur. Makalemizin amacı,Kessler’in Türkiye’de bulunduğu süre içerisinde daha çok İstanbul üzerinden yaptığı kentselüretim ile yerli kent sosyolojisine katkılarını ele almaktır.