Tüketicilerin yeşil ürün kullanma eğilimlerine ilişkin bir araştırma

Abstract

Geçtiğimiz yüzyılda dünyada meydana gelen özellikle doğal çevreyi ve beraberinde toplumları olumsuz etkileyen çevre felaketleri, birçok kavramın yanında yeşil pazarlama anlayışının da önemli bir kavram olarak gelişimine zemin hazırlamıştır. Yaşanan çevre felaketleri, ülkelerle birlikte insanları etkilemiş, bunun bir sonucu olarak da çevre korumaya yönelik politikaların birer devlet politikası haline dönüşümünü sağlamıştır. Bu dönüşümde tüketicilerin ve sivil toplum kuruluşlarının etkisi oldukça yüksek olmuştur. Bunun sonucunda çevreci hareketler devlet politikası olmakla birlikte işletmelerin tüm üretim sürecinde çevreci davranışlar geliştirmesine ve yeşil pazarlama anlayışının sosyal pazarlama anlayışının bir kolu olarak gelişim göstermesini sağlamıştır. Bu çalışmada yeşil pazarlama anlayışına geniş bir bakış açısı ile incelenmiş ve konuya ilişkin ayrıntılı literatür araştırması ve bir saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde yeşil pazarlama anlayışı açıklanmaya çalışılmış, ikinci bölümünde de yeşil tüketici ve tüketici açısından yeşil pazarlama anlayışı ele alınmıştır. Son bölümde ise tüketicilerin yeşil (çevre dostu) ürün bilinci ile yeşil ürün kullanma eğilimlerinin belirlenmesine yönelik olarak hazırlanan anket formu Yapı Kredi Bankası Bankacılık Akademisinde uygulanmıştır. Yüz yüze görüşülerek 199 kişiye yapılan anket analize dâhil edilmiş ve yapılan anketlerden elde edilen veriler SPSS paket programı ile değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda katılımcıların genel olarak yeşil ürün bilinci yüksek bireylerden oluştuğu belirlenmiştir. Katılımcıların yeşil ürün kullanma eğilimleri ile yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim görülen alan arasında anlamlı bir farklılık bulunmazken, eğitim seviyesi arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir.

Over the past century, environmental disasters that have affected the natural environment and societies have had a negative impact on the concept of green marketing as a more important concept. Environmental disasters have affected country populations, as a result of which environmental policies have been transformed into state policy. The impact of consumers and non-governmental organizations on this transformation has been quite high. As a result, while environmental movements are state policies, this has allowed companies to develop environmental behaviors throughout the production process and to develop a green marketing concept as a branch of the social marketing concept. The concept of green marketing is analysed in details and a comprehensive fieldwork and literature research related to aforementioned subject are conducted in aforesaid study. The concept of green marketing from the viewpoint of the consumer are reviewed in the second part. The questionnaire form issued with the aim of determining consumers' tendencies of consuming green products with their awareness about green (eco-friendly) products is carried out in the Academy of Banking of Yapı Kredi in the last part. The survey carried on 199 people as face-to-face meeting is included in the analysis and data acquired from the questionnaire forms carried out is evaluated by means of SPSS package program. As a result of the research, it was determined that the participants were generally green product conscious individuals. There was no significant difference between age, gender, marital status, education area of participants' tendency to use green product, but a significant difference was found between their education level.