Diyanet işleri başkanlığı çalışanlarının dilinden hatıra(t)larda din eğitimi

Abstract

Bu araştırma, Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde görev almış isimlerin din eğitimi alma süreçleri içerisinde, ailede aldıkları ilk din eğitimi öğretimi, okul öncesi dönemleri, medrese ve okul hayatında aldıkları dini eğitim, imam-hatip ve ilahiyat fakültelerindeki eğitim öğretim süreçleri ve bu süreçte kendilerine etki eden hususlar ele alınacaktır. Sözlü kültürün yazılı kültüre dönüşmesi açısından hatıratlar önemli kaynaklardandır. Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde uzun yıllar görev almış bazı isimler çeşitli hatıratlar kaleme almışlardır. Din eğitimi veya hatırat türü eserler ile ilgili pek çok çalışma yapılmasına rağmen hatırat kitaplarında din eğitimi ve öğretimini konu edinen yeterli düzeyde araştırma bulunmamaktadır. Bu araştırmada, Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde çalışmış isimlerin hem kendi aldıkları dini eğitim öğretim faaliyetleri hem de bir eğitim öğretimci olarak yaptıkları hizmetler konu edinilecektir. Bir din eğitimi öğretimi uygulayıcısı olarak kendileri gerek Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde gerek iş hayatı dışında din eğitimi öğretimi adına ne tür hizmetler yaptılar? Ayrıca görev aldıkları kurumda olumlu gördükleri veya eksik gördükleri hususlar nelerdir? Sorularına da yanıt aranacaktır. Bu çerçevede otuzdan fazla hatırat kitabı tespit edilmiştir. Bu kitaplar sınırlandırılırken kişinin kendisinin veya bizzat bir yakını tarafından kaleme alınmış kitaplar ele alınmıştır. Kütüphanelerde veya online satış sitelilerinde yer alan kitaplarla sınırlı tutulmuştur. Her ne kadar otuz iki kitap tespit edilmişse de konu hakkında özel olarak sınırlı sayıda bastırılan kitaplar da olması muhtemeldir. Bununla birlikte var olan otuz iki kitap camiaya mal olmuş isimler olması hasebiyle kurumu en iyi tanıtabilecek eserler olması açısından önem arz etmektedir. Üç bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümünde, araştırmanın amacı ve önemi, problem durumu, problem cümlesi ve alt problemler, varsayımlar ve sınırlılıklar ele alınmıştır. İkinci bölümde hatırat yazarlarının dini eğitim alma süreçleri alt başlıklar halinde incelenecektir. Çalışmanın üçüncü bölümünde dini eğitim verme süreçleri ve Diyanet İşleri Başkanlığı ile ilgili değerlendirmeleri ele alınacaktır.This study will examine the processes through which individuals who have served within the Presidency of Religious Affairs (Diyanet İşleri Başkanlığı) received religious education, including the initial religious instruction acquired within the family, their pre-school years, religious education received during medrese and school life, as well as their educational experiences at ımam-hatip schools and faculties of theology, along with the factors that influenced them throughout these processes. Memoirs (hatırat) are important sources in terms of the transformation of oral culture into written culture. Several individuals who have served for long periods within the Presidency of Religious Affairs have authored various memoirs. Although many studies have been conducted on religious education or on works in the hatırat genre, there is a lack of sufficient research specifically addressing religious education and instruction in hatırat books. In this study, the focus will be on both the religious education and training activities these individuals received and the services they provided as educators. As practitioners of religious education, what kinds of services did they provide within the Presidency of Religious Affairs or outside their professional life? Additionally, which aspects did they consider positive or lacking in the institutions where they served? These questions will also be addressed. Within this framework, more than thirty hatırat books have been identified. When selecting these books, priority was given to works authored by the individuals themselves or by close relatives. The selection was limited to books available in libraries or through online sales platforms. Although thirty-two books were identified, it is possible that a limited number of privately published works also exist. Nevertheless, these thirty-two books are significant in terms of their contribution to the community and their capacity to best represent the institution. The study is composed of three chapters. In the first chapter, the purpose and significance of the research, problem statement, sub-problems, assumptions, and limitations are discussed. In the second chapter, the religious education processes of hatırat authors will be analyzed under subheadings. The third chapter will address the processes of providing religious education and evaluations related to the Presidency of Religious Affairs.