Arzu Kiyat, Kırgız Halk Hekimliği (Oş Bölgesi), Çanakkale: Paradigma Akademi Yayınları, 2023, 246 s.

Abstract

Halk hekimliği genel itibarıyla toplumdaki insanların ruhsal ve bedensel hastalıklara çare bulmak, şifalanmak için geliştirdikleri ve uyguladıkları birtakım tedavileri ifade etmektedir. Eski devirlerde insanların doğayı tanımak, hastalıklara karşı psişik ve fiziksel olarak şifa bulmak istemeleri, söz konusu pratiklerin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. İnsanların hastalık ve şifa durumlarını doğa ve doğaüstü kavramlarıyla ilişkilendirmiş olmaları halk hekimliğinin ortaya çıkışına zemin hazırlamıştır. Modern tıbbın ortaya çıkması ve gelişmesine rağmen halk hekimliği geleneği, günümüzde farklı içerikler ve uygulamalarla süregelmiş geleneksel pratikler olarak Türk kültürünün geçmişine dair önemli bilgiler içermektedir. Söz konusu geleneksel ve kültürel yön, halk hekimliğindeki uygulamaların toplumlarda ve coğrafyalarda farklılıklar göstermesini sağlamıştır. Dr. Kiyat’ın bu çalışması, halk hekimliğinin Kırgız Türklerindeki görünümünü ortaya koymakta ve bölgeden bölgeye farklılık gösterebilen geleneğin, Kırgızistan’ın ikinci önemli bölgesi olan ve tarihî geçmişi ile ayrıca önem arz eden Oş Bölgesi özelinde ele alınarak gelecek nesillere miras bırakılmasına katkı sağlamaktadır. Çalışma, Kırgız sahası üzerine yapılan detaylı ilk araştırma olmasıyla da önem arz etmektedir. Kırgız Halk Hekimliği (Oş Bölgesi) adlı eser doktora tezinin kitap haline getirilmesi ile ortaya çıkmıştır. Eserde halk hekimliği uygulamaları Oş Bölgesi örneklemi üzerinden alan araştırması metodu ile ortaya konmuş ve incelenmiştir. Çalışma bu konuya daha detaylı bir bakışı içermesiyle ayrıca önem arz etmektedir. Böylelikle, Eski Türk boylarından birisi olan Kırgız Türklerinin geçmişten günümüze yaşatıp sürdürdükleri bu geleneksel birikim bilim dünyasına tanıtılmıştır.