Amerikan Volatilite ve Belirsizlik Endekslerinin BİST Bankacılık Endeksi ile İlişkisi: NARDL ve Toda-Yamamoto Yaklaşımı

Abstract

Yatırımcılar açısından volatilite ve belirsizlikler karar aşamasında önemli unsurlardır. Bu çalışmada, Amerikan piyasalarında volatilite göstergeleri olarak kullanılan Amerikan hazinesi borçlanma araçları opsiyonlarının tahmini volatilitesi, Nasdaq 100 endeksinin volatilitesi ve VIX volatilitesi ile Amerikan ekonomik politika belirsizliğinin Borsa İstanbul bankacılık endeksi ile ilişkileri incelenmektedir. 2010–2025 dönemine ait günlük verilerle yürütülen analizlerde, Doğrusal Olmayan Otoregresif Gecikmesi Dağıtılmış Durağanlık modeli ve Toda-Yamamoto Granger Nedensellik testi uygulanmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre kısa vadede, Nasdaq 100 endeksinin ve Amerikan hazinesi borçlanma araçları opsiyonlarının volatiliteleri, ekonomik politika belirsizliğinin ve dolar endeksinin pozitif şokları bankacılık endeksini negatif olarak etkilemektedir. Uzun vadeli sonuçlarına göre ise dolar endeksi yine negatif ve VIX volatilitesi ise pozitif olarak etkilemektedir. Nedensellik testi sonuçlarına göre, VIX volatilitesi ve Nasdaq 100 volatilitesi bankacılık endeksinin Granger nedenidir. Çalışma bankacılık sektörünün çeşitli Amerikan volatilite ve belirsizlik göstergelerine karşı duyarlılığını ortaya koymaktadır.