Aydınoğulları Beyliği üzerine Türkiye'de yapılmış çalışmalar hakkında bir bibliyografya denemesi

Abstract

Aydınoğulları Beyliği, 1308 tarihinde Anadolu Selçuklu Devleti'nin ortadan kalkması ile 1335 yılında İlhanlı hükümdarı Bahadır Han'ın vefat etmesine kadar Anadolu'daki diğer Türkmen beyleri ile birlikte serbest hareket etme olanağı bulmuş beyliklerdendir. XIII. yüzyılda Moğol istilasıyla sınırlara yerleşen Türkmenler, Anadolu'da yer yer fetih hareketlerine girişmişlerdir. Hem Ege Denizi hem de Doğu Roma İmparatorluğu ile olan ilişkilerinde stratejik bir konumda olan beylik, Aydınoğlu Mehmet Bey tarafından Aydın ve çevresinde kurulmuştur. Aydınoğulları Beyliği stratejik konumu itibariyle Batı Anadolu'nun Ege Denizi ile olan bağlantısı göz önünde bulundurulduğunda İzmir, Efes ve Çeşme gibi liman kentlerine sahip olan, denizcilik ve deniz ticareti konularında hayli tecrübeli bir noktaya gelmiş, İtalyan şehir devletleri ile ticaret yapmıştır. Aydınoğulları Beyliği, kuruluş döneminden Osmanlı Devleti himayesine girinceye kadar ki geçen sürede, hüküm sürdüğü Batı Anadolu topraklarında, günümüze kadar ulaşan birçok tarihi, mimari, sanatsal, kültürel, sosyal alanda ürünler bırakmıştır. Çalışmamızda Aydınoğulları Beyliği üzerine yapılmış veya bu beylikten doğrudan bahsedilmiş araştırmalar bibliyografik bir şekilde verilmiştir. Çalışma kapsamında incelenmiş olan eserlerden yola çıkılarak Aydın ve çevresinin tarihsel sürecini ortaya koymak için değişik birçok ilim mecrasında beyliğin konu alındığı çok sayıda ve farklı alanlarda çalışmalar yapıldığı belirlenmiştir.

Aydinids Principality was one of the principalitiest hat had the opportunity to move freely withother Turkmen lords in Anatolia until the collapse of the Anatolian Seljuk State in 1308 and the death of Ilhanids ruler Bahadır Han in 1335. The Turkmens, who settled on the fringes with the Mongol invasion in the XIIIth century, started conquest movements in Anatolia from place to place. The principality, which is in a strategic position in its relations with both the Aegean Sea and the Eastern Roman Empire, was founded by Aydinids' Mehmet Bey in Aydın and its surroundings. Considering the strategic location of the Aydinids Principality, the connection between Western Anatolia and the Aegean Sea, the principality, which has port cities such as İzmir, Ephesus and Çeşme, has come to a very experienced point in maritime and maritime trade, and has traded with Italian city-states. Aydınids Principality left many historical, architectural, artistic, cultural and social products in the Western Anatolian lands, where it ruled, from the establishment period until it came under the auspices of the Ottoman Empire. In our study, there searches made on Aydinids Principality or directly mentioned about this principality were evaluated and given in a bibliographical way. Based on the Works examined within the scope of the study, it has been determined that many and different studies have been carried out in many different fields of science in order to reveal the history of Aydın and its surroundings.