Küre Dağları Milli parkı optimum yönetim stratejisinin belirlenmesi

Abstract

Bu çalışmada, Küre Dağları Milli Parkı (KDMP)’ında en uygun yönetim stratejisinin belirlenmesi için ilgi gruplarının (1-yerel halk, 2-kamu kurumu temsilcileri, 3-sivil toplum kuruluşu temsilcileri, 4-potansiyel turistler) görüşlerinin ortaya konulması ve yönetim sürecine etkin bir şekilde katılımlarının sağlanması amaçlanmıştır. Bu amacı gerçekleştirmek için ekolojik değerlerin yanı sıra, sosyal ve ekonomik değerleri de dikkate alan bir yönetim modeli geliştirilmeye çalışılmıştır. Araştırmada, milli parkın mevcut durumu SWOT analizi yardımıyla ortaya konulmuş ve elde edilen bulgular doğrultusunda milli park için alternatif yönetim stratejileri (senaryoları) geliştirilmiştir. Yönetim senaryolarında; yönetim şekli, giriş ücreti, gelirlerin paylaşımı ve idari yapı şeklinde üçer alt düzeyi bulunan dört faktör dikkate alınmıştır. Bu faktörleri ve alt düzeylerini esas alan 9 adet ortogonal alternatif yönetim stratejisi anket yoluyla ilgi gruplarından katmanlı basit rasgele örnekleme yöntemiyle seçilen toplam 462 katılımcıya sunularak, stratejilerin tercih sıralaması sağlanmıştır. Sonuçlar Konjoint analiziyle değerlendirilmiş ve en çok tercih edilen (optimum) yönetim stratejisinin; “koruma+kullanım dengeli yönetim, 10 YTL giriş ücreti alınması, milli park gelirlerinin %70’inin milli park yönetimince %30’unun yerel halkça paylaşılması ve milli parkın devlet, yerel halk ve sivil toplum kuruluşlarının birlikteliğiyle yönetilmesi” olduğu belirlenmiştir. Yapılması düşünülen KDMP yönetim planının hazırlık aşamasında, katılımcılar tarafından tercih edilen yönetim stratejisinin dikkate alınması, planın dinamik ve uygulanabilir bir yapıda olmasına, çatışmaların önlenmesine ve böylece milli parkın sürdürülebilir yönetimine katkı sağlayacaktır.