Bir kent orman parçacığında Caminus betulus ağaçlarının fırtına öncesi ve sonrası yaprak alan indisi

Abstract

Kent ormanları için, doğal tahripler insan kaynaklı tahriplere nispeten daha nadirdir. Bununla birlikte, şiddetli fırtınalar gibi etkili doğal afetler aslında yıkıcı olabilir. Ani yaprak dökümü, fırtınanın şiddetini ortaya koyan önemli işaretlerden biridir. Çok amaçlı bir bitki örtüsü parametresi olan Yaprak Alan İndisi (YAİ), gövde, dal kırılmaları ve kök sökülmesi ile birlikte cereyan eden yaprak düşmesinin bir sonucu olan yaprak dökümünün göstergesi olarak kullanılabilir. Bu fikir çerçevesinde, Türkiye'nin kuzeybatısında yer alan Bartın İl'ine bağlı Balamba kent orman parçacığında, şiddetli fırtına öncesi ve sonrasındaki Carpinus betulus ağaçlarının YAİ analiz edilmiştir. Şiddetli fırtınanın maksimum hızı saatte 117 km olup, ağaçları harap etmeye yetmiştir. Dolayısıyla, ani yaprak dökümünün bir sonucu olarak, hem rekreasyon hem de kontrol alanlarında YAİ, zararın şiddetini ortaya koyarcasına %24 azalmıştır. Yoğun yağışla özdeşleşen ve bölgede maksimum hızlara sahip rüzgârları temsil eden lodos, böyle bir değişime yol açmıştır. Şiddetli fırtınanın öncesi ve sonrasında olağanüstü meteorolojik verilerin görülmemesi, rüzgâr hızının böyle bir zararın temel sebebi olduğunu ifade etmektedir. YAİ'nin hem rekreasyon hem de kontrol alanlarında eşit oranlarda azalması, rekreasyona bağlı toprak sıkışmasının rüzgar devriği üzerinde herhangi belirgin bir etkisinin olmadığının göstergesidir. Yıllık maksimum rüzgâr hızlarının bilhassa son on beş yıl içerisindeki dalgalanması muhtemel iklim değişikliğinin alametleridir.