Bayram Yemeği Geleneği: Konat ve Sosyo-Kültürel Yansımaları

Abstract

Bu araştırmada, Bartın ili Kurucaşile ilçesinde nesilden nesile aktarılan bir bayram yemeği geleneği olan konat ele alınmakta ve bu geleneğin sosyo-kültürel yansımaları, yerel kimlik ve sorumluluk dikkate alınarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda, kültürel miras özgünlüğü kapsamında konatın gelişim sürecine, hazırlık ve etkinlik aşamalarına yer verilmiştir. Bilgi sahibi olan 20 katılımcıyla 22-30 Ekim 2024 tarihlerinde yarı-yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Katılımcılardan elde edilen nitel veriler betimsel analizle yorumlanmıştır. Araştırma bulgularına göre asırlık bir gelenek olan konatın bayram yemeği geleneği olarak başlayan hikayesi, zamanla, yerel halkın yerel lezzetlerini gelen misafirlerle paylaştığı geleneksel bir etkinliğe dönüşmüştür. Gelecek nesillere aktarmak ve kültürel sürdürülebilirliği sağlamak için yerel halkın ve yerel yönetimin iş birliği gözeterek imece usulü konat geleneğine devam ettiği tespit edilmiştir. İlçede topluluk ruhunu güçlendirdiği anlaşılan bu etkinlikle, yerel halkın, yerel kimliği ve geçmiş değerlerini korumayı, kültürel değerlerini ve yerel lezzetlerini yeni nesile aktarmayı istedikleri ve sorumluluk hissettikleri belirlenmiştir. Somut olmayan kültürel miras kapsamında konat geleneğine farkındalık oluşturulması, geleneğin yerel kimlik ve sorumluluk bağlamında değerlendirilerek sosyo-kültürel yansımalarının araştırılması bu çalışmayı özgün kılmaktadır. Ayrıca, konat geleneğinin bir destinasyon çekim unsuru olarak ele alınabilirliğine ve Kurucaşile ilçesinin destinasyonlaşmasındaki rolüne yönelik değerlendirmelerin teorik ve pratik çıkarımların alana katkı sağlaması beklenmektedir.